ข้าวเป็นสินค้าส่งออกสำคัญของประเทศ แต่เมล็ดพันธุ์ข้าวไทยที่จำหน่ายอยู่ในท้องตลาดกว่า 90 % กลับไม่ได้รับการรับรองมาตรฐานอย่างเป็นทางการ ซึ่งอาจทำให้มีปัญหาด้านการส่งออกในอนาคต จึงมีการทำวิจัยมุ่งพัฒนาระบบการรับรองกระบวนการผลิตเน้นที่การรับรองมาตรฐานตั้งแต่แปลงปลูกเมล็ดพันธุ์ข้าวเพื่อยกระดับข้าวไทย
นาขั้นบันได คือ เอกลักษณ์วัฒนธรรมการทำนาในเขตเขาภาคเหนือ เนื่องจากการขาดแคลนพื้นที่ราบ ดังนั้นชาวบ้านจึงต้องปรับพื้นที่ตามไหล่เขาที่ว่างเปล่าให้เป็นแปลงนาบันไดหลายๆ ขั้น การลดหลั่นของแปลงนานี่เองที่ดึงดูดให้นักท่องเที่ยวต่างถิ่นให้มาสัมผัสความงามตามธรรมชาติและหลายคนหลงใหลจนต้องกลับมาเยือนอีกครั้ง
งานวิจัยช่วยให้ได้เครื่องหมายดีเอ็นเอ (DNA Marker) สำหรับลักษณะการยืดตัวของเมล็ดข้าวที่ปรุงสุก และสามารถปรับตัวให้เข้ากับนิเวศการปลูกในประเทศไทยได้ด้วย ถือเป็นอีกหนึ่งโครงการนี้ที่เป็นจุดเริ่มต้นของการปรับปรุงพันธุ์ข้าวคุณภาพสูงอื่น ๆ ให้มีคุณภาพคล้ายข้าวบาสมาตินอกเหนือจากข้าวหอมมะลิเพื่อการค้าขายในตลาดโลกในอนาคต
ข้าวไทยนอกจากจะได้รับความนิยมในการบริโภคด้วยการหุงต้ม กินกับกับ ผัดให้หอม ตามปกติแล้ว ยังได้รับความนิยมในลักษณะผลิตภัณฑ์แปรรูป โดยนักวิจัยไทยได้มีส่วนในการคิดค้นนวัตกรรมและเทคโนโลยีมาพัฒนาให้ข้าวเหล่านั้นตอบโจทย์ความต้องการของผู้บริโภคที่มีความหลากหลายมากขึ้น
เกษตรกรและนักวิจัยควรร่วมกันปรับปรุงพันธุ์ในการปลูกและการดูแลเพื่อเพิ่มผลผลิตที่มีคุณภาพ สอดคล้องกับความต้องการของผู้บริโภค มีราคาที่เหมาะสมกับกลุ่มเป้าหมาย โดยนำงานวิจัยเข้ามาหนุนเสริม
ในช่วงมกราคมถึงเมษายนของทุกปี พื้นที่ภาคเหนือของไทยมักประสบปัญหาหมอกควัน สาเหตุหลักเกิดจากการเผาพื้นที่การเกษตร วัชพืชริมทาง ไฟป่า และการเผาในชุมชน
